6 tác dụng của Hà thủ ô trong điều trị bệnh thường gặp

Hà thủ ô là một loại thuốc quý được nhiều người biết đến với tác dụng bổ máu, ích thận, làm đen tóc, an thần, dưỡng can, cố tinh, chữa sốt rét, nhuận tràng…

6 tác dụng của Hà thủ ô trong điều trị bệnh thường gặp
6 tác dụng của Hà thủ ô trong điều trị bệnh thường gặp 

Đặc điểm tự nhiên nhận biết Hà thủ ô đỏ

Hà thủ ô đỏ (giào đằng, dạ hợp) là loại cây dây leo nhỏ, mọc lẫn với nhiều loại cây khác, sống nhiều năm. Thân cây phía ngoài nhẵn, mọc xoắn vào nhau, có màu xanh tía.  Lá cả hai mặt xanh và nhẵn ,có cuống dài mọc so le nhau, phiến là hình tim hẹp, mép nguyên hoặc hơi lượn sóng, đầu lá nhọn,… Hoa nhỏ màu trắng,  bầu hình 3 cạnh, vòi ngắn gồm 3 cái rời nhau, mọc thành chùm, nhiều nhánh.

Hà thủ ô mọc hoang ở các tỉnh rừng núi phía bắc nước ta như  Lai Châu, Nghệ An, Phú Thọ, Bắc Giang, Lào Cai …

Thành phần hóa học có trong Hà thủ ô đỏ

Thầy thuốc y học cổ truyền tư vấn tại fanpage Tin tức Y tế Việt NamTrường Cao đẳng Y Dược Pasteur cho hay, trong vị thuốc có 2 nhóm chất nổi bật có tác dụng chữa bệnh:

Nhóm thứ nhất: tannin

Tannin là thành phần, làm cho các vị thuốc đông y nói chung có vị chát. Thường áp dụng điều trị các trường hợp viêm đại tràng thể hư hàn, đại tiện nát lỏng, song có trường hợp viêm đại tràng thể nhiệt, đại tiện táo bón không nên dùng do Hà thủ ô có tính ấm.

Nhóm thứ hai:  Anthranoid

Có tới 1,7%  Anthranoid trong thành phần của Hà thủ ô đỏ, đây là thành phần gây tăng nhu cầu ruột và làm cho phân bị nát lỏng, có lợi cho trường hợp người bị bị táo bón, viêm đại tràng thể nhiệt. Các thành phần trong nhóm này bao gồm chrysophanol: C15H10O4, chrysophanol anthron: C15H12O3, rhapontin: C21­H24O9,    2, 3, 5, 4  Tetrahydroxystiben – O-↓ – D – glucosid emodin: C15H10O5,rhein: C15H8O6…

Hợp chất lexitin, một phosphatid, có sự kết hợp của acid glycerophosphoric với một phân tử cholin và hai phân tử acid béo là các chất khá quan trọng có trong Hà thủ ô.

Ngoài ra, còn có tinh bột (45,2%), chất vô cơ (4,5%), các chất đạm (1,1%), chất béo (3,10%), các chất tan trong nước lên tới 26,4%.

6 tác dụng của Hà thủ ô trong điều trị bệnh

Theo y học cổ truyền,  Hà thủ ô có tính ấm và vị đắng, chát.. nên quy vào hai kinh: thận, can.

Hà thủ ô đỏ
Hà thủ ô đỏ

Tác dụng nhuận tràng

Do anthranoid  có trong Hà thủ ô đỏ có tác dụng làm tăng nhu động ruột do đó làm tăng khả năng tiêu hóa của dạ dày và ruột, đẩy phân ra ngoài nên được dùng trong các trường hợp tiêu hóa kém,đại tiện táo kết.

Tác dụng bổ can thận

Tác dụng này chỉ có ở Hà thủ ô chế. Dùng để điều trị  các trường hợp can thận, âm hư, gây đau lưng, mỏi gối, tiểu đường, tăng mỡ máu, yếu gân cốt, di tinh, liệt dương, và nhất là những trường hợp vừa tăng cholesterol, đường huyết.

Các thí nghiệm trên chuột đa cắt bỏ tuyến thượng thận cho thấy, liều 0,35g dịch nước sắc của Hà thủ ô đỏ chế có khả năng làm tăng tích lũy đường glycogen ở gan lên 6 lần.

Tác dụng điều hòa kinh nguyệt

Áp dụng với phụ nữ kinh nguyệt không đều, khí hư bạch đới,da xanh, thiếu máu, gầy còm,…

Tác dụng hỗ trợ ức chế trực khuẩn lao

Bệnh nhân lao uống nước sắc Hà thủ ô đỏ có tác dụng ức chế trực khuẩn lao.

Tác dụng hạ cholesterol

Thí nghiệm trên chuột cống  khi dùng dịch chiết cồn Hà thủ ô đỏ liều 1,5g/ml(nước sắc) còn có tác dụng hạ cholesterol.

Ngoài ra, Hà thủ ô đỏ còn có tác dụng chống oxy hóa.

Chữa tóc bạc sớm ở người trẻ

Hà thủ ô đỏ là vị thuốc bổ huyết, ngăn ngừa tóc bạc sớm.

Những lưu ý khi dùng Hà thủ ô để điều trị bệnh

Do trong thành phần của Hà thủ ô có hai thành phần chính luôn có tác dụng đối lập nhau: Thành phần thứ nhất là tannin, có tác dụng làm se ruột, gây táo bón. Thành phần thứ hai là các anthranoid có tác dụng gây tăng nhu cầu động ruột, tiêu chảy.  Vì thế, để dùng được an toàn và hiệu quả vị Hà thủ ô đỏ, khi chế biến vị thuốc này cần phải chú ý loại  hết phần tannin để không bị táo bón, bằng cách chế biến với các phụ liệu khác và ngâm với nước vo gạo. Nếu việc chế biến không đúng kĩ thuật, sẽ xảy ra hiện tượng vừa lỏng phân lại vừa táo bón khi điều trị.

Hà thủ ô đỏ có rất nhiều công dụng nhưng việc sử dụng không đúng cách sẽ gây ra tác dụng ngược và có khi nguy hiểm cho sức khỏe. Vì vậy để việc điều trị có kết quả tốt cần tham vấn ý kiến của bác sĩ đông y nhé.

Nguồn: yduocdienbien.info